دانش، نگرش و عملکرد حفظ الصحه جوف دهان و دندان در بين محصلين پوهنحی ستوماتولوژی و طب در پوهنتون هرات سال ۱۴۰۴

نویسنده‌گان

  • امید عرفان دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان https://orcid.org/0009-0008-6179-9561
  • ابوعلی لطیف دیپارتمنت داخله ستوماتولوژی، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان https://orcid.org/0009-0000-2229-9478
  • غلام یحی علیزاده دیپارتمنت پریودنتولوژي، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان https://orcid.org/0009-0008-7559-0929
  • ضیاءالدین هاشمی دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان https://orcid.org/0009-0007-4271-4246

DOI::

https://doi.org/10.58342/MJ.V.3.I.2.3

واژه‌گانِ کلیدی:

نگرش، محصلین ستوماتولوژی، دانش، محصلین طب، عملکرد، سلامت دهان و دندان

چکیده

زمینه و هدف: سلامت دهان و دندان یک بخش مهمی از  سلامت عمومی است و انتظار می‌رود محصلین علوم صحی از دانش، نگرش و عملکرد (KAP) مناسبی در زمینه سلامت دهان و دندان برخوردار باشند. این مطالعه با هدف مقایسه دانش، نگرش و عملکرد مرتبط با حفظ الصحه دهان و دندان میان محصلین طب دندان و طب معالجوی در پوهنتون هرات، افغانستان انجام شد.

روش: این مطالعه مقطعی بر روی 301 محصل دوره لسانس طب دندان و طب معالجوی پوهنتون هرات با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب انجام شد. داده‌ها از طریق یک پرسشنامه خودایفا شامل 23 سؤال برای ارزیابی دانش، نگرش و عملکرد در زمینه حفظ الصحه دهان و دندان جمع‌آوری گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 27.0 انجام شد و از آمار توصیفی، آزمون Chi-square و Mann–Whitney U  استفاده گردید. سطح معنی‌داری آماری  p < 0.05در نظر گرفته شد.

یافته‌ها: محصلین طب دندان در مقایسه با محصلین طب معالجوی، دانش، نگرش و عملکرد به‌طور معنی‌داری بالاتری در زمینه سلامت دهان و دندان داشتند. میانه نمره دانش در محصلین طب دندان بیشتر بود (75.00٪ در مقابل 65.62٪( همچنین میانه نمره نگرش (58.82٪ در مقابل 52.94٪) و عملکرد (75.00٪ در مقابل 67.50٪ (در محصلین طب دندان بالاتر بود. تفاوت‌های معنی‌داری در آگاهی از روش صحیح مسواک زدن، استفاده از خمیردندان حاوی فلوراید، استفاده از نخ دندان، مراجعات منظم دندانپزشکی و نگرش نسبت به خونریزی لثه مشاهده شد. علاوه بر این، محصلین طب دندان رفتارهای پیشگیرانه مطلوب‌تری از جمله استفاده منظم از نخ دندان و مراجعه دوره‌ای به داکتر دندان را گزارش کردند.

نتیجه‌گیری: محصلین ستوماتولوژی از سطح بالاتری از دانش و عملکرد در زمینه سلامت دهان و دندان نسبت به محصلین طب برخوردار بودند. تقویت آموزش سلامت دهان و دندان در برنامه‌های درسی مقطع لیسانس طبی می‌تواند به بهبود ارائه خدمات سلامت در آینده کمک کند.

شناخت‌نامۀ نویسنده‌گان

امید عرفان، دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

ابوعلی لطیف، دیپارتمنت داخله ستوماتولوژی، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

دیپارتمنت داخله ستوماتولوژی، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

غلام یحی علیزاده، دیپارتمنت پریودنتولوژي، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

دیپارتمنت پریودنتولوژي، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

ضیاءالدین هاشمی، دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

دیپارتمنت اطفال، پوهنحی ستوماتولوژي، پوهنتون هرات، هرات، افغانستان

مراجع

Rong WS, Wang WJ, Yip HK. Attitudes of dental and medical students in their first and final years of undergraduate study to oral health behaviour. Eur J Dent Educ. 2006;10:178–84. https://doi.org/10.1111/j.1600-0579.2006.00415.x

Al-Batayneh OB, Owais AI, Khader YS. Oral health knowledge and practices among diverse university students with access to free dental care: a cross-sectional study. Open J Stomatol. 2014;4:135–42. https://doi.org/10.4236/ojst.2014.43021

Saran R, Kumar S. Oral health knowledge, attitude and behaviour of medical and dental students. Int J Sci Res. 2016;5:359–60. https://www.ijsr.net

Al Kawas S, Fakhruddin KS, Ur Rehman B. A comparative study of oral health attitudes and behaviour between dental and medical students; the impact of dental education in UAE. J Int Dent Med Res. 2009;2:6–10. https://www.jidmr.com

Al-Omari QD, Al-Hadi Hamasha A. Gender specific oral health attitudes and behaviour among dental students in Jordan. J Contemp Dent Pract. 2005;6:107–14. https://www.thejcdp.com

Peker I, Alkurt MT. Oral health attitudes and behaviour among a group of Turkish dental students. Eur J Dent. 2009;3:24–31. https://www.eurjdent.com

Baseer MA, Alenazy MS, AlAsqah M, AlGabbani M, Mehkari A. Oral health knowledge, attitude and practices among health professionals in King Fahad Medical City, Riyadh. Dent Res J. 2012;9:386–92. https://doi.org/10.4103/1735-3327.102761

Neeraja R, Kayalvizhi G, Sangeetha P. Oral health attitudes and behaviour among dental students in Bangalore, India. Eur J Dent. 2011;5:163–67. https://www.eurjdent.com

Al Ansari J, Honkala E, Honkala S. Oral health knowledge and behaviour among male health sciences college students in Kuwait. BMC Oral Health. 2003;3:2. https://doi.org/10.1186/1472-6831-3-2

Benjamin SN, Gathece LW, Wagaiyu EG. Knowledge, attitude and use of mouthwash among dental and medical students of the University of Nairobi. Int J Dent Oral Health. 2016;2:198. https://doi.org/10.16966/2378-7090.198

Ozyemisci-Cebeci N, Unver S, Nemli SK. A comparative study of oral health attitudes and behaviours in dental students. J Dent App. 2014;1:3–7. https://www.jscimedcentral.com

Ahamed S, Moyin S, Punathil S, et al. Evaluation of oral health knowledge, attitude and behavior of preclinical and clinical dental students. J Int Oral Health. 2015;7:65–70. https://www.jioh.org

Raosoft Calculator. Sample size calculator [Internet]. 2026. https://raosoftcalculator.net/

Berman HG. Random Number Generator [Internet]. Stat Trek. https://stattrek.com/statistics/random-number-generator

Kumar H, Behura SS, Ramachandra S, et al. Oral health knowledge, attitude and practices among students in Eastern India. J Int Soc Prev Community Dent. 2017;7:58–63. https://doi.org/10.4103/jispcd.JISPCD_30_17

Verma L, Passi S, Sharma U, Gupta J. Oral health knowledge, attitude and practices among postgraduate students. Int J Clin Pediatr Dent. 2020;13:113–18. https://doi.org/10.5005/jp-journals-10005-1717

Mohan S, Kumar G, Viswanath B, et al. Assessment of oral health knowledge, attitudes, and behavior among dental students. Cureus. 2024;16:e52509. https://doi.org/10.7759/cureus.52509

Pradhan D, Kumar J, Shavi GR, Pruthi N, Gupta G, Singh D. Evaluating the oral hygiene knowledge, attitude and practices among dental and medical students in Kanpur City. Natl J Integr Res Med. 2016 Mar 1;7:73-6.

https://doi.org/10.70284/njirm.v7i2.1360

Ehsan H, Ahmadzai N, Orfani Z, et al. Oral health knowledge, attitude and behavior among health professions students at Kabul University. Clin Cosmet Investig Dent. 2023;15:349–58. https://doi.org/10.2147/CCIDE.S444093

Li J, et al. Assessment of oral health behaviour, knowledge and status among dental and medical undergraduate students. BMC Oral Health. 2019;19:716. https://doi.org/10.1186/s12903-019-0837-5

Kotsakis GA, Lian Q, Ioannou AL, et al. Network meta-analysis of interproximal oral hygiene methods. J Periodontol. 2018;89:558–70. https://doi.org/10.1002/JPER.17-0368

Hasan GA. Oral hygiene practices and self-perceived halitosis among dental students. J Baghdad Coll Dent. 2014;26:58–62. https://jbcd.uobaghdad.edu.iq

Setia S, Pannu P, Gambhir RS, et al. Correlation of oral hygiene practices and self-perceived halitosis. J Nat Sci Biol Med. 2014;5:67–72. https://doi.org/10.4103/0976-9668.127288

Sujin AAA, et al. Prevalence of self-perceived halitosis among dental students. J Int Oral Health. 2018;10:361–

https://www.jioh.org

Ashwath B, Vijayalakshmi R, Malini S. Self-perceived halitosis among dental students. J Indian Soc Periodontol. 2014;18:357–61. https://doi.org/10.4103/0972-124X.138679

Sabeib ZA, Ali YA. Self-Perceived Halitosis and Associated Oral Hygiene Practices among Dental Students of National Ribat University Khartoum/Sudan. Indian Journal of Science and Technology. 2019 Sep;12:35. https://doi.org/10.17485/ijst/2019/v12i35/146819

Ahmed MR, et al. Prevalence of oral malodor among dental students in Pakistan. Ann PIMS SZABMU. 2024;20:1246. https://annpims.szabmu.edu.pk

چاپ شده

2026-09-23

ارجاع به مقاله

1.
عرفان ا, لطیف ا, علیزاده غی, هاشمی ض. دانش، نگرش و عملکرد حفظ الصحه جوف دهان و دندان در بين محصلين پوهنحی ستوماتولوژی و طب در پوهنتون هرات سال ۱۴۰۴ . Ghalib Medical Journal [اینترنت]. 23 سپتامبر 2026 [ارجاع شده 29 سپتامبر 2026];3(2):55-72. قابل دسترس در: https://www.mj.ghalib.edu.af/index.php/mj/article/view/119